ჩვენმა ტურაგენტმა ბალიზე ექვსი თვე გაატარა და გაეცნო არაერთ გასართობსა და აქტივობას, რომლებიც ზამთარსა თუ ზაფხულში კუნძულზე ჩამოსულ ტურისტებს ელოდებათ. ტაძრები და მუზეუმები, ბრინჯის ტერასები და ჩანჩქერები, ბალისა და მეზობელი კუნძულების პლაჟები — ყველაზე საინტერესო ღირსშესანიშნაობები და მათი ლოკაციები ჩვენს მასალაშია. მოხერხებულობისთვის ყველა ობიექტი გეოლოკაციის ნიშნულით აღვნიშნეთ. გახსენით რუკა და გავემგზავროთ!
სანამ მიმოხილვას დავიწყებთ, შეგახსენებთ: ბალიზე სხვადასხვა ღირსშესანიშნაობის მოსანახულებლად მოგზაურობის დაგეგმვისას — დამოუკიდებლად მიდიხართ თუ ექსკურსიით — ყოველთვის გაითვალისწინეთ ამინდი.
ბალის მუდმივად ზაფხულის კუნძულად მიჩნევა მცდარი წარმოდგენაა. აქ ამინდი სეზონის მიხედვით მნიშვნელოვნად იცვლება — მაგალითად, თებერვალ-მარტში ეკვატორულმა მზემ შეიძლება სულ რამდენიმე წუთში დაუცველ კანზე დამწვრობა და ბუშტუკები გამოიწვიოს, ივლისში კი ღამით ისეთი სიცივეა შესაძლებელი, რომ ტანსაცმლის დაუფიქრებლად შერჩევის შემთხვევაში სკუტერით ერთი გასეირნება შესაძლოა სიცხით საწოლში რამდენიმე კვირით დაწოლად დაგიჯდეთ.
სხვადასხვა სეზონზე — განსხვავებული აქტივობებია ხელმისაწვდომი. სწორედ მათ შესახებ მოგიყვებით.
ბალის ტაძრები
ბალიზე ტაძრების რაოდენობა იმდენად დიდია, რომ თუ კუნძულის ყველაზე ცნობილი ტაძრების მონახულებას გადაწყვეტთ, დიდი ალბათობით, ამ გზით ბალის თითქმის მთელ კუნძულს შემოივლით. მაგალითად, შესაძლოა გამოგადგეთ ჩვენი კოლეგების მიერ მომზადებული სტატია ბალის ყველაზე ლამაზი წმინდა ადგილების შესახებ.
იმისთვის, რომ გზაში დიდი დრო არ დაკარგოთ, დასავლეთ და ჩრდილოეთ ბალის მონახულება შეგიძლიათ შემდეგისთვის გადადოთ და ამჯერად კუნძულის სამხრეთ და აღმოსავლეთ ნაწილებზე კონცენტრირდეთ.
ყველაზე მარტივი გზა Google Maps-ის გამოყენებაა — ის ყველაზე ცნობილ ტაძრებს გაჩვენებთ და დანიშნულების ადგილამდე მიგიყვანთ. ფოტოზე ყველაზე ლამაზი ტაძარი შეარჩიეთ, გაემგზავრეთ იქ და სურვილი ჩაიფიქრეთ. ამბობენ, ბალის დიდი ყურები აქვს და ყველას ესმის.
სიწმინდეებისკენ მიმავალ გზაზე შეგიძლიათ ადგილობრივებს მიბაძოთ: შეიძინოთ ყვავილებისა და საკვებისგან მომზადებული შესაწირავი, აანთოთ საკმეველი, გამოიცვალოთ ტანსაცმელი საცურაო კოსტიუმზე და ჩანჩქერში დადგეთ, რათა დაგროვილ ნეგატიურ ემოციებსა და საზრუნავს დაემშვიდობოთ.
ტაძარი Pura Lempuyang Luhur იხილეთ რუკაზე
თუ ამედთან ახლოს იქნებით, აუცილებლად ეწვიეთ ტირტა განგას წყლის სასახლესაც (იხილეთ რუკაზე).
ულუნ დანუ ბერატანის ტაძარი (იხილეთ რუკაზე).
აუცილებლად უნდა ნახოთ კლდეში ნაკვეთი ქვის ქანდაკებებიც გუნუნგ კავი ტამპაქსირინგის ტაძარში (ლოკაცია რუკაზე).
პატარა საიდუმლო — ადგილობრივი, ნაკლებად ცნობილი ტაძარი წიგნის წასაკითხადაც შესანიშნავი ადგილია. რუკაზე შეგიძლიათ რომელიმე ასეთი ტაძარი შეარჩიოთ, სკუტერით მიხვიდეთ და ლოცვისთვის განკუთვნილ პატარა მოედანზე, ჩრდილში, სიჩუმეში მოკალათდეთ და, მაგალითად, ტელეფონიდან წიგნი იკითხოთ.
ბალის სამხატვრო გალერეები და მუზეუმები
კუნძულზე ხელოვნებისადმი მიძღვნილი „ტაძრებიც“ არის, თუმცა არც ისე ბევრი და არც ისეთი მასშტაბური, როგორსაც შესაძლოა შეჩვეული ვიყოთ. მიუხედავად ამისა, ბალის ისტორიისა და არქიტექტურის უკეთ გასაცნობად მუზეუმები და გალერეები ნამდვილად დაგეხმარებათ. ამასთან, ისინი კარგი თავშესაფარია როგორც მცხუნვარე სიცხისგან, ისე კოკისპირული წვიმისგან.
მუზეუმების უმეტესობა უბუდის მიმდებარედ მდებარეობს, თუმცა სანაპიროსთან ახლოსაც არის ბალის მუზეუმი (ლოკაცია რუკაზე).
პური ლუკისანის მუზეუმი უბუდში (ლოკაცია რუკაზე).
Neka Art Museum ხელოვნების მუზეუმი (ლოკაცია რუკაზე).
ჩანჩქერები ბალიზე
ცხელ თვეებში კარგი იდეაა უბუდში გამგზავრება. ქალაქი სანაპიროდან მოშორებით, ტყეებით გარშემორტყმულ ტერიტორიაზე მდებარეობს, ამიტომ აქ ტემპერატურა ზღვისპირეთთან შედარებით დაბალია. ზამთარში კი ეს სხვაობა განსაკუთრებით შესამჩნევია ღამით.
უბუდი შეიძლება კუნძულის სხვადასხვა ჩანჩქერის მოსანახულებლად ერთგვარ საწყის პუნქტადაც იქცეს. ჩანჩქერები ხშირად ფოტოსესიების დეკორაციადაც გამოიყენება. ნუ იჩქარებთ ფოტოს გადასაღებად მოსული ადამიანების გაკრიტიკებას — ფოტოები მართლაც შთამბეჭდავი გამოდის, პროფესიონალურად გადაღებაში კი ადგილობრივი მცხოვრებლები დაგეხმარებიან, რომლებმაც ეს გამოცდილება მსოფლიოს სხვადასხვა ქვეყნიდან ჩამოსულ კლიენტებთან მუშაობისას დააგროვეს.
ჩანჩქერი, რომელიც ფორმით ელვას მოგაგონებთ — Tukad Cepung (ლოკაცია რუკაზე).
უბუდის მახლობლად მდებარე მრავალკასკადიანი ჩანჩქერი — Kanto Lampo (ლოკაცია რუკაზე).
ბრინჯის ტერასები ბალიზე
ბრინჯის ყანების მწვანე კასკადები ყველა მოგზაურს ხიბლავს. ეს ხელით შექმნილი სილამაზე შრომისმოყვარე ბალინელების მიერ გაწეულმა უთვალავმა საათმა შრომამ შექმნა. ბრინჯის ტერასები კუნძულის ცენტრალურ ნაწილშია განლაგებული.
მათ შორის ყველაზე ცნობილები ტეგალალანგის რაიონში მდებარეობს (ლოკაცია რუკაზე).
კუნძულის ნამდვილი ხასიათის შესაგრძნობად უმჯობესია მთავარ გზას გადაუხვიოთ, ადგილობრივ გზას დაადგეთ და სოფლებში გაიაროთ. სხვადასხვა სეზონზე აქ მოსავლის აღების პროცესსაც შეხვდებით — ზოგჯერ მთელი გზა მზეზე გასაშრობად დაყრილი ხილითაა დაფარული და სკუტერებისთვის მხოლოდ ვიწრო გასასვლელი რჩება.
ბალის ბოტანიკური ბაღი
მთებში ასვლა და უზარმაზარი ბოტანიკური ბაღის მონახულება ზაფხულის ცხელ დღეებშიც სასიამოვნოა, თუმცა ინტროვერტებს ასეთი მოგზაურობა განსაკუთრებით მოეწონებათ წვიმიან და ნისლიან ამინდში. ვისაც ბალის ბოტანიკურ ბაღში ნისლში მოხვედრის ბედნიერება ერგო, ეს გამოცდილება არასდროს დაავიწყდება.
ბოტანიკური ბაღი (ლოკაცია რუკაზე).
მზის ამოსვლა ვულკანზე
ბალიზე ერთ-ერთი საინტერესო გამოცდილება ვულკანზე მზის ამოსვლის შეხვედრაა. ასეთ მოგზაურობებს ტურისტული კომპანიები თავად აორგანიზებენ და ტურისტს მხოლოდ გიდების მითითებების მიყოლა და დარჩა.
თუ ლაშქრობა გიყვართ, გამთენიისას, გრილ საათებში მთაზე ასვლა განსაკუთრებულ სირთულეს არ წარმოადგენს. დანარჩენებს კი ოფლის ღვრა ნამდვილად მოუწევთ, თუმცა ძალისხმევა ამად ღირს. უკან დაბრუნების გზაზე ისე ღრმად დაგეძინებათ, ამის გადმოსაცემად სიტყვებიც კი არ გეყოფათ.
ბალისა და გილის კუნძულების პლაჟები
ჩვენი კორესპონდენტის, რომელმაც ბალიზე ნახევარი წელი გაატარა, შეფასებით, კუნძულის პლაჟები საკმაოდ არაერთგვაროვანია. ბევრი მათგანი გემოვნების საკითხია და ისეთი სამოთხის კუთხეები, როგორიც ტაილანდსა და ფილიპინებზე გვხვდება, აქ არც ისე ბევრია.
ერთ-ერთი ნამდვილად გამორჩეული პლაჟი მათთვისაა, ვინც საცხოვრებლად უბუდი აირჩია — Blue Lagoon Beach (ლოკაცია რუკაზე). იქ საკუთარი ტრანსპორტით მოგიწევთ მისვლა, თუმცა გზა ნამდვილად ღირს. გაითვალისწინეთ, რომ Blue Lagoon-ზე ფსკერი მარჯნისაა და ტალღების დროს შესაძლოა კანი ადვილად დაიკაწროთ.
ბუკიტზე მდებარე ლამაზი, ველური პლაჟი — Pura Geger Beach (ლოკაცია რუკაზე). აქ სიფრთხილე გმართებთ და მიქცევა-მოქცევის დრო აუცილებლად გაითვალისწინეთ — წინააღმდეგ შემთხვევაში, უკან დაბრუნება შესაძლოა წყალში მოგიწიოთ.
შავი ქვიშის პლაჟი Pantai Saba (ლოკაცია რუკაზე) უფრო სასეირნოდ გამოდგება, ვიდრე საბანაოდ. ზოგადად, კუნძულის აღმოსავლეთ ნაწილში, ვულკანური წარმოშობის გამო, შავი ქვიშის პლაჟებს საკმაოდ ხშირად შეხვდებით.
თუმცა ნამდვილი იდილიური პეიზაჟები — თბილი, ცისფერი ზღვა და თეთრი ქვიშა — ბალის მეზობლად მდებარე პატარა გილის კუნძულებზე უნდა ეძებოთ.
იქ წასვლა ტურისტულ კომპანიებთან ერთადაც შეგიძლიათ: ისინი ავტობუსით წაგიყვანენ და ნავსადგურში მიგიყვანენ, საიდანაც ბორანზე ასვლაა შესაძლებელი.
მაიმუნების ტყეები ბალიზე
ბალიზე მაიმუნების სანახავად აუცილებლად ეროვნულ პარკში წასვლა არ არის საჭირო, თუმცა სწორედ იქ იყრის თავს ამ ტყის ბინადართა ყველაზე დიდი რაოდენობა.
მაიმუნების ტყე უბუდში (ლოკაცია რუკაზე).
მაიმუნების ტყე სანგეში (ლოკაცია რუკაზე).
მთავარია, გარეულ ცხოველებთან მიახლოებისას უსაფრთხოების წესები გახსოვდეთ. სათვალე, ქუდი და ყველაფერი, რისი ხელიდან წართმევაც მარტივია, დამალეთ, ჩანთები კარგად შეიკარით, ჯიბეებიდან ყველაფერი ამოიღეთ და მკვეთრ მოძრაობებს მოერიდეთ. ჩვენ ეს მწარე გამოცდილებით ვისწავლეთ.
საკვები ბალიზე
ბალიზე თავს კარგი კერძებით გაუმასპინძლდით — ადგილობრივი სამზარეულოს კერძები არა მხოლოდ გემრიელი, არამედ ვიზუალურადაც ძალიან მიმზიდველია.
თევზის ბაზარი (ლოკაცია რუკაზე) და მის მიმდებარედ მდებარე კაფეების მთელი რიგი სტუმრებს ყოველთვის მზად არიან ახალი ზღვის პროდუქტებით გაუმასპინძლდნენ.
მზის ჩასვლამდე მაგიდებს წყალთან უფრო ახლოს გამოიტანენ. პორციები, როგორც წესი, საკმაოდ დიდია იმისთვის, რომ კარგად დანაყრდეთ — თუმცა, რა თქმა უნდა, ყველაფერი შედარებითია.
ბევრი შესანიშნავი კაფე და რესტორანია როგორც უბუდში, ისე კუტასა და ჩანგუში. მთავარია, თქვენთვის ყველაზე შესაფერისი ადგილი იპოვოთ.
აუცილებლად გასინჯეთ ტუნას ბურგერი, დესერტი მანგოსა და წებოვანი ბრინჯით — Mango Sticky Rice, და, რა თქმა უნდა, დღე ფერადი საუზმით დაიწყეთ, სადაც ერთ თეფშზე ერთმანეთში არა მხოლოდ სხვადასხვა ფერი, არამედ განსხვავებული გემოც არის შერწყმული.